نقش هنر در حفاظت از منابع خاک

امروزه اهميت منابع خاك و حفاظت از آن به عنوان بستر رویش و آغازگر زندگی ، نقش موثر آن در تامين امنيت غذايي كشورها، ذخیره‌سازی آب در طبیعت، حفاظت از تنوع زیستی گونه‌ها، تأمین نیازهای روحی- روانی و زیبایی‌شناختی انسان، کاربردهای فرهنگي ، هنري ، عمرانی، شهرسازی، صنعتی، داروسازی، تولید انرژی و . بر هيچكس پوشيده نيست .

بديهي است با عدم توجه جدی به ساماندهی و مدیریت پایدار منابع خاک کشور، معضلاتي همچون بحران آب و غذا  ، ريزگردها ، تخريب محيط زيست قابل حل نخواهد بود . از اين رو اتحاديه جهاني علوم خاك پنجم دسامبر هر سال را به‌عنوان روز جهانی خاک، سازمان ملل متحد سال ۲۰۱۵ را به‌نام سال جهانی خاک و ده سال ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ را به‌عنوان دهه جهانی خاک ناميده است.

خاك به عنوان يك عنصر ارزشمند هم اکنون در جهان و ایران تحت تخریب و فرسایش شتابنده اي قرارگرفته است. تخریب و فرسایش خاک موجب ايجاد پدیده گرد و غبار، سیلاب­های مخرب، آلودگی منابع آب و کاهش آب­های زیرزمینی، گرم­ شدن کره زمین و مواردي ديگر همچون تهدید امنیت غذایی و خسارات اقتصادی بسيار است.

قرار گرفتن كشورمان در اقلیم خشک و نیمه خشک ضرورت حفاظت جدي از منابع خاك را می طلبد تا از اين رو بتوان كشاورزي را به عنوان محور استقلال كشور از نابودي نجات داد .

خاک به عنوان یک ابزار قدرتمند در بخش فرهنگ و هنر، از قدمتی بسیار طولانی برخوردار بوده و از دو جنبه با هنر در ارتباط  مي باشد . از يك جنبه خاک عنصر اصلي مورد استفاده در هنرهايي همچون سفال، کاشی و سرامیک، معماری و نقاشی بوده و از سوي ديگر هنر ابزاري موثر در فرهنگ سازي در زمينه حفاظت از منابع خاک می باشد.

امروزه هنر با دارا بودن ظرفيت هاي متنوع و متعدد به عنوان یکی از موثر‌ترین و پر مخاطب‌ترین ابزارها از جایگاه ویژه‌ای در كليه مسائل جامعه خصوصاٌ حفاظت از منابع خاك برخوردار است زيرا انتقال آموزه‌های رفتاری به وسیله  ابزار بصری به برقراری ارتباط با مخاطبین و انتقال مفاهيم كمك شاياني خواهد نمود .

هنر در مفهوم عام آن از طريق محتوا و موضوع با مخاطب ارتباط برقرار مي كند و با تاثيري فراگيري كه در جذب مخاطب در بين آحاد مختلف جامعه دارد با تبيين مخاطرات تخريب منابع خاك و ابعاد آن ، آثار و عواقب منفي و زيان بار آن را به طرز موثري به مخاطبين خود در تمامي لايه هاي جامعه منتقل نموده و باعث كاهش اقدامات منجر به از بين رفتن اين عنصر ارزشمند و حياتي مي گردد .

با استفاده از ابزار هنر می توان بسیاری از مفاهیمی را که جامعه در شرایط معمول آن را نمی پذیرد ؛ به مخاطب منتقل کرد و البته باید گفت این نوع بیان برای مخاطب جذاب تر و البته اثرگذارتر است . 

سارا سلطان زاده زرندی - کارشناس ارشد پژوهش هنر


کلمات کلیدی: #هنر و خاک
۰ نظر